Maynila — Iginiit ng Malacañang na ang pagdedeklara ng persona non grata laban sa mga opisyal ng Chinese Embassy ay isang “option of last resort” lamang at hindi dapat basta-basta ginagawa, sa gitna ng panukalang resolusyon sa Senado at Kongreso na naglalayong ideklarang hindi kanais-nais ang ilang Chinese diplomats dahil sa umano’y mga pahayag at kilos na itinuturing na hindi diplomatiko Malacañang on SCS).
Ayon kay Presidential Communications Office Spokesperson Claire Castro, binigyang-diin ng Department of Foreign Affairs (DFA) na ang deklarasyon ng persona non grata ay isa sa pinakamabigat na hakbang sa diplomasya, pangalawa lamang sa pagbaba ng antas ng ugnayang diplomatiko. Aniya, ginagawa lamang ito kapag “seryosong nabasag” na ang relasyon ng dalawang bansa at wala nang ibang paraan upang maayos ito sa pamamagitan ng diplomasya Malacañang on SCS).
Babala pa ng DFA, ang ganitong hakbang ay may malalaking implikasyon, kabilang ang posibleng ganting aksyon o reciprocal measures mula sa kabilang bansa, na maaaring makaapekto sa mas malawak na estratehikong interes ng Pilipinas. Dahil dito, iginiit ng ahensiya na ang ganitong desisyon ay dapat pag-isipang mabuti at paghandaan ang mga magiging epekto nito sa hinaharap Malacañang on SCS).
Kinumpirma rin ng Malacañang na alam ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. ang mga panukalang hakbang at patuloy ang kanyang pakikipag-ugnayan kay DFA Secretary Tess Lazaro hinggil sa usapin. Ayon kay Castro, ang kasalukuyang polisiya ng administrasyon ay nakabatay sa paninindigan ng Pangulo na pagsamahin ang matatag na tindig at diplomasya sa pagharap sa mga sensitibong isyung panlabas Malacañang on SCS).
Sa kabila ng mga panawagan mula sa ilang mambabatas na magtakda ng “red line” laban sa umano’y pakikialam at hindi paggalang ng ilang opisyal ng Chinese Embassy, sinabi ng Malacañang na ang mas malalalim na usapin hinggil dito ay dapat munang resolbahin sa loob ng DFA at sa pamamagitan ng mga umiiral na mekanismong diplomatiko, sa halip na idaan sa pampublikong diskurso Malacañang on SCS).
Samantala, muling pinagtibay ng Palasyo ang pangako ng administrasyon na itulak ang Code of Conduct sa South China Sea at West Philippine Sea, lalo na’t inaasahang pamumunuan ng Pilipinas ang ASEAN sa 2026 at iho-host ang ASEAN Foreign Ministers’ Retreat sa Cebu. Ayon kay Castro, kabilang ito sa pangunahing adyenda ng Pangulo upang mapanatili ang pagkakaisa at katatagan sa rehiyon Malacañang on SCS).
Hinggil naman sa pahayag ng Chinese Embassy na tanging ang Pangulo lamang ang may kapangyarihang magpaalis sa Chinese Ambassador, sinabi ng Malacañang na wala pang opisyal na reaksyon ang Palasyo at patuloy nitong sinusunod ang posisyon at hakbang ng DFA sa usapin.#
